اتصال به سرور لینوکس با SSH از ویندوز، مک، لینوکس و موبایل

SSH چیست و چرا لازم است؟

SSH (Secure Shell) پروتکلی برای اتصال رمزنگاری‌شده به خط فرمان یک سرور از راه دور است. هر چیزی که در ترمینال تایپ می‌کنید، روی سرور اجرا می‌شود و خروجی آن برای شما برمی‌گردد. تقریباً همهٔ کارهای مدیریت سرور لینوکس — نصب نرم‌افزار، تغییر تنظیمات، دیدن لاگ‌ها و اجرای سرویس‌ها — از طریق SSH انجام می‌شود.

برای اتصال سه چیز لازم دارید:

اگر سرور را تازه ساخته‌اید، اول مطمئن شوید نصب سیستم‌عامل تمام شده است؛ راهنمای اولین ورود به سرور را ببینید.

اتصال از ویندوز ۱۰ و ۱۱

ویندوزهای جدید کلاینت OpenSSH را به‌صورت داخلی دارند. PowerShell یا Windows Terminal را باز کنید و بنویسید:

ssh root@203.0.113.10

• در اولین اتصال پیامی دربارهٔ «authenticity of host» می‌بینید؛ yes را تایپ کنید.
• رمز را وارد کنید؛ هنگام تایپ هیچ کاراکتری نمایش داده نمی‌شود و این طبیعی است.
• برای پورت غیرپیش‌فرض: ssh -p 2222 root@203.0.113.10

اگر پیام «ssh is not recognized» دیدید، از Settings ← Apps ← Optional features، گزینهٔ OpenSSH Client را نصب کنید.

PuTTY (روش قدیمی‌تر)

PuTTY را از سایت رسمی آن دانلود کنید، در فیلد Host Name آی‌پی و در Port عدد ۲۲ را بنویسید و Open را بزنید. برای ورود با کلید در PuTTY، کلید باید با PuTTYgen به قالب .ppk تبدیل شود. امروز استفاده از OpenSSH داخلی ویندوز ساده‌تر است.

$ ssh root@203.0.113.10The authenticity of host '203.0.113.10' can't be established.Are you sure you want to continue connecting (yes/no)? yesroot@203.0.113.10's password:root@server:~#$ 

اتصال از مک و لینوکس

برنامهٔ Terminal را باز کنید (در مک: Applications ← Utilities ← Terminal) و همان دستور را بزنید:

ssh root@203.0.113.10

همهٔ گزینه‌های دستور ssh در مک و لینوکس یکسان است.

اتصال از موبایل

در همهٔ این اپ‌ها یک «Host» جدید با آی‌پی، پورت، نام کاربری و رمز یا کلید بسازید. موبایل برای کارهای فوری (ری‌استارت سرویس، دیدن لاگ) عالی است؛ برای کار طولانی از کامپیوتر استفاده کنید. ری‌استارت و خاموش/روشن کردن کل سرور را هم از ربات کلودیفای می‌توانید انجام دهید.

ورود با کلید SSH (توصیه‌شده)

ورود با رمز در برابر حملات حدس رمز آسیب‌پذیر است. کلید SSH امن‌تر و راحت‌تر است:

# ۱) ساخت کلید روی کامپیوتر خودتان (ویندوز، مک یا لینوکس)
ssh-keygen -t ed25519 -C "my-laptop"

# ۲) کپی کلید عمومی روی سرور (مک و لینوکس)
ssh-copy-id root@203.0.113.10

در ویندوز که ssh-copy-id ندارد:

type $env:USERPROFILE\.ssh\id_ed25519.pub | ssh root@203.0.113.10 "mkdir -p ~/.ssh && cat >> ~/.ssh/authorized_keys && chmod 600 ~/.ssh/authorized_keys"

پس از اطمینان از ورود با کلید، ورود با رمز را ببندید. آموزش کامل: تغییر پورت SSH و ورود فقط با کلید.

فایل config: اتصال با یک کلمه

اگر چند سرور دارید، در فایل ~/.ssh/config (در ویندوز: C:\Users\NAME\.ssh\config) برای هر سرور یک نام کوتاه بگذارید:

Host de1
    HostName 203.0.113.10
    User root
    Port 22
    IdentityFile ~/.ssh/id_ed25519
    ServerAliveInterval 30

از این به بعد فقط بنویسید ssh de1. گزینهٔ ServerAliveInterval کمک می‌کند اتصال در شبکه‌های ناپایدار زودتر قطع نشود.

انتقال فایل با scp و rsync

# آپلود فایل از کامپیوتر به سرور
scp backup.zip root@203.0.113.10:/root/

# دانلود از سرور
scp root@203.0.113.10:/var/log/syslog ./

# همگام‌سازی پوشه (فقط تغییرات)
rsync -avz ./site/ root@203.0.113.10:/var/www/site/

برای کار گرافیکی با فایل‌ها می‌توانید از WinSCP (ویندوز) یا FileZilla با پروتکل SFTP استفاده کنید؛ هر دو از همان مشخصات SSH استفاده می‌کنند.

نکات کار روزمره

• قطع نشدن کار طولانی: کارهای طولانی را داخل tmux یا screen اجرا کنید تا با قطع اتصال متوقف نشوند (apt install tmux و سپس tmux).
• کاربر غیر root: برای کار روزمره یک کاربر با دسترسی sudo بسازید؛ چک‌لیست امنیتی را ببینید.
• دستورهای پایه: فهرست دستورهای ضروری در دستورهای ضروری لینوکس برای مدیریت سرور آمده است.

خطاهای رایج

راهنمای کامل رفع خطای اتصال: خطای Connection timed out و refused در SSH.

سؤالات متداول