پینگ بالا و Packet Loss در سرور؛ تشخیص گام‌به‌گام با mtr

تعریف سه مفهوم

پینگ ثابت اما بالاتر معمولاً قابل‌تحمل‌تر از پینگ پایین با نوسان و loss است.

گام ۱: شبکهٔ خودتان را حذف کنید

پیش از هر چیز مطمئن شوید مشکل از اتصال محلی نیست:

# پینگ به مودم/روتر (آدرس معمول: 192.168.1.1)
ping -c 30 192.168.1.1

• اگر به مودم هم loss دارید، مشکل از وای‌فای یا کابل است. با کابل یا نزدیک‌تر به مودم تست کنید.
• دانلود سنگین هم‌زمان روی همان شبکه پینگ را بالا می‌برد.
• اگر با اپراتور دیگر (مثلاً اینترنت موبایل) مشکل نیست، مشکل در مسیر اپراتور اول است.

گام ۲: mtr از سمت شما به سرور

mtr -rwzc 200 203.0.113.10

در ویندوز از WinMTR استفاده کنید. نمونهٔ ساده‌شدهٔ خروجی:

HOST                         Loss%   Snt   Avg  StDev
 1. 192.168.1.1               0.0%   200   2.1   0.5
 2. 10.x.x.x                  0.0%   200   8.4   1.2
 3. ...                       35.0%  200  20.3   3.1
 4. ...                       0.0%   200  95.7   4.0
 5. 203.0.113.10              0.0%   200  97.2   4.4

خواندن درست خروجی

• loss فقط در یک گام میانی (مثل گام ۳ بالا) و صفر در گام‌های بعدی و مقصد: طبیعی است؛ بسیاری از روترها به بسته‌های تشخیصی با اولویت پایین پاسخ می‌دهند. مشکلی نیست.
• loss از یک گام شروع و تا مقصد ادامه دارد: مشکل واقعی در همان گام یا بعد از آن است.
• جهش ناگهانی Avg در یک گام و ادامه تا مقصد: معمولاً عبور از مرز کشور یا لینک بین‌المللی است؛ اگر مقدارش با فاصلهٔ جغرافیایی تناسب دارد، طبیعی است.
• StDev بالا: نوسان زیاد؛ نشانهٔ شلوغی مسیر.

$ mtr -rwzc 100 203.0.113.10HOST                          Loss%  Snt   Avg  1. 192.168.1.1                0.0%  100   1.9  2. ...                         0.0%  100   8.4  9. 203.0.113.10               0.0%  100  ...$ 

گام ۳: تست معکوس از سرور

مسیر رفت و برگشت می‌تواند متفاوت باشد. اگر آی‌پی عمومی ثابت دارید یا سرور دومی در شبکهٔ کاربران دارید، از سرور هم mtr بگیرید:

mtr -rwzc 200 YOUR_PUBLIC_IP

گام ۴: بررسی خود سرور

اگر شبکه سالم به نظر می‌رسد اما پاسخ‌ها کند است، مشکل ممکن است داخل سرور باشد:

uptime                  # load average
top                     # ستون st (steal) و پروسه‌های پرمصرف
free -h                 # رم
ss -s                   # تعداد اتصال‌ها
sudo iftop -i eth0      # مصرف لحظه‌ای شبکه (apt install iftop)

• پردازندهٔ پر یا steal بالا، پاسخ‌ها را کند می‌کند حتی اگر پینگ خوب باشد.
• مصرف کامل پهنای باند (مثلاً به‌خاطر بکاپ یا حمله) پینگ را بالا می‌برد.

علت‌های رایج و راه‌حل

راهکارهای ساختاری

• مخاطب داخل ایران؟ سرور را داخل ایران قرار دهید تا به مسیر بین‌الملل وابسته نباشد؛ سرور ایران.
• محتوای ثابت زیاد؟ CDN بخش بزرگی از درخواست‌ها را از لبه‌های نزدیک کاربر پاسخ می‌دهد؛ CDN چیست.
• مقایسهٔ لوکیشن‌ها: با صورتحساب ساعتی، دو یا سه لوکیشن را هم‌زمان بسازید، با mtr مقایسه کنید و بقیه را حذف کنید. روش تست منصفانه در ابزارهای تست سرور آمده است.

چه اطلاعاتی برای پشتیبانی بفرستیم؟

اگر مشکل را به سمت سرور می‌بینید، این موارد بررسی را بسیار سریع‌تر می‌کند:

1. خروجی کامل mtr -rwzc 200 از سمت شما (و در صورت امکان از سمت سرور).
2. زمان دقیق مشکل و اینکه پایدار است یا گاه‌به‌گاه.
3. اپراتور و شهر شما و نتیجهٔ تست با اپراتور دیگر.
4. خروجی uptime و top در زمان مشکل.

اگر افت بسته فقط در مسیر بین‌الملل است و برای همه اتفاق می‌افتد، احتمالاً با اختلال شبکهٔ کشور روبه‌رو هستید؛ روش‌های تشخیص اختلال اینترنت ایران را ببینید.

سؤالات متداول